पूर्व आणि पश्चिम उपनगरांना जोडणाऱ्या महत्त्वाकांक्षी गोरेगाव-मुलुंड जोडरस्ता प्रकल्पांतर्गत (तिसरा टप्पा) बोरिवली येथील संजय गांधी राष्ट्रीय उद्यानाखालून जाणाऱ्या जुळ्या बोगद्यांच्या बांधणीला गती मिळणार आहे. प्रत्येकी ४.७ किलोमीटर अंतराच्या आणि ४५.७० मीटर रुंदीच्या या जुळ्या बोगद्यांसाठी आवश्यक असलेली १९.४३ हेक्टर वनजमीन मुंबई महापालिकेला मिळण्याचा मार्ग मोकळा झाला. यासाठी केंद्रीय पर्यावरण, वन आणि वातावरणीय बदल मंत्रालयाची अंतिम मान्यता मिळाली आहे.
गोरेगाव-मुलुंड (Goregaon to Mulund) जोडरस्ता हा १२.२० किलोमीटर लांबीचा प्रकल्प एकूण चार टप्प्यांत उभारला जाणार आहे. या प्रकल्पामुळे पूर्व आणि पश्चिम उपनगरांदरम्यानच्या प्रवासाची वेळ ७५ मिनिटांवरून २५ मिनिटांवर येणार आहे. तसेच कार्बन उत्सर्जनात दरवर्षी सुमारे २२ हजार ४०० टन इतकी घट होणार आहे. जोगेश्वरी-विक्रोळी जोडरस्त्याच्या तुलनेत या नव्या जोडरस्त्याने प्रवासाचे अंतर सुमारे ८.८० किलोमीटर कमी होणार आहे. गोरेगाव-मुलुंड जोडरस्त्याच्या टप्पा तीन (अ)अंतर्गत उड्डाणपूल, उन्नत मार्गाचे बांधकाम, गोरेगावमधील दादासाहेब फाळके चित्रनगरी येथे १.२२ किलोमीटर लांबीचा तीन मार्गिका असलेला बोगदा, तसेच संजय गांधी राष्ट्रीय उद्यान खालून जुळे बोगदे यांची निर्मिती केली जाणार आहे.
जोडमार्ग आणि अन्य बाबींसह तिसऱ्या टप्प्यातील मार्गाची एकूण लांबी ६.६५ किलोमीटर आहे. हे जुळे बोगदे जमिनीखालून २० ते १६० मीटर खोल भागात आहे. प्रत्येकी ३०० मीटर अंतरावर ते एकमेकांशी जोडले जाणार आहेत. बोगद्यामध्ये अत्याधुनिक प्रकाशव्यवस्था, वायुविजन प्रणाली, अग्निरोधक यंत्रणा, सीसीटीव्ही आदी सुविधांचा समावेश आहे. पर्जन्य जलवाहिनी, भविष्यातील पाणीपुरवठ्यासाठी लागणाऱ्या संभाव्य वाहिन्या आदी वाहिन्यांची तजवीजही बोगद्याखाली करण्यात आली आहे.
जुळे बोगदे प्रकल्पासाठी संजय गांधी राष्ट्रीय उद्यानाच्या जमिनीखालून बोगद्याचे बांधकाम होणे प्रस्तावित आहे. केंद्र सरकारची पूर्वमंजुरी मिळवण्यासाठी राज्य सरकारने विनंती केली होती. या प्रस्तावाचे काटेकोर परीक्षण केल्यानंतर, केंद्रीय पर्यावरण मंत्रालयाकडून २ जानेवारी २०२४ रोजी तत्त्वतः मान्यता मिळाली. तर, १ जुलै २०२५ रोजी वन अधिनियम, १९८०च्या कलम २अंतर्गत बोगद्याच्या उभारणीसाठी १९.४३ हेक्टर राखीव वनक्षेत्र महापालिकेकडे वळते करण्यास मंत्रालयाकडून अंतिम मंजुरी प्राप्त झाली आहे.
पर्यायी वनीकरण योजना
वन (संरक्षण व संवर्धन) नियम, २०२३च्या अनुसूची-२नुसार पर्यायी वनीकरण योजना तयार करण्यात येत आहे. चंद्रपूर जिल्ह्यातील वसनविहीरा गावात १४.९५ हेक्टर आणि गोंडमोहाडी गावामध्ये ४.५५ हेक्टर अशा एकूण १९.५ हेक्टर वनेतर क्षेत्रात वृक्षारोपण व देखभाल केली जाणार आहे, अशी माहिती अतिरिक्त महानगरपालिका आयुक्त (प्रकल्प) अभिजीत बांगर यांनी दिली.
नोव्हेंबर, २०२८पर्यंत प्रकल्प पूर्णत्वास
गोरेगाव-मुलुंड जोडरस्ता प्रकल्पकामाच्या प्रगतीच्या दृष्टीने अपेक्षित असलेली ही अंतिम परवानगी होती. यानंतर प्रकल्पाचे काम अधिक वेगाने सुरू होईल. बोगद्याच्या पश्चिम दिशेला गोरेगाव येथील दादासाहेब फाळके चित्रनगरी हद्दीत बोगद्यासाठी खाच करण्याचे काम सुरू आहे. नोव्हेंबर, २०२८पर्यंत हा प्रकल्प पूर्णत्वास येणार आहे.
